2 juli 2025
Als er in Holten een windpark komt, draagt dat bij aan de energietransitie en het behalen van klimaatdoelen. Mooi allemaal, die klimaatwinst – maar voor wie is de winst in euro’s? Volgens ons moet die ten goede komen aan de Holtense gemeenschap.
In veel gevallen worden windparken ontwikkeld door gespecialiseerde energiebedrijven. Zij brengen expertise, ontwikkelkracht en financiering in en nemen doorgaans ook het eigenaarschap en beheer van de installatie op zich. Daardoor vloeien de opbrengsten van het project grotendeels naar deze partijen, die vaak niet in de directe omgeving van het project gevestigd zijn.
Voor de lokale gemeenschap blijft de opbrengst dan vaak beperkt tot een eenmalige bijdrage of een jaarlijkse donatie aan een omgevingsfonds (ook wel gebiedsfonds genoemd). Hoewel dat positief is, ligt er ook een kans om meer structurele waarde in het dorp te houden. Dat kan via lokaal eigendom.
Wat betekent lokaal eigendom?
Lokaal eigendom betekent dat mensen uit Holten (jij, je buren, de voetbalclub of de lokale bakker) mede-eigenaar zijn van een duurzaam energieproject. Je investeert samen en deelt ook in de opbrengst.
Onder het motto ‘niet alleen de lasten, maar ook de lusten’ schrijft de provincie voor dat bij energieprojecten minstens 50% lokaal eigendom moet worden gerealiseerd. Dat betekent dat inwoners en ondernemers collectief (geheel of gedeeltelijk) eigenaar zijn van een wind-, zonne- of warmteproject, meestal via een energie-, warmte-, wijk- of dorpscoöperatie. Zij hebben dan zeggenschap over (de ontwikkeling van) het project en delen mee in de opbrengsten.
Zoals bedoeld in het Klimaatakkoord gaat lokaal eigendom verder dan alleen financiële deelneming. Eigenaarschap betekent ook zeggenschap: over de ontwikkeling én over de exploitatie van een project. Ons streven naar 50% lokaal eigendom betekent dus: meedoen én meebeslissen.
Verschil tussen omgevingsfonds en lokaal eigendom
Lokaal eigendom is iets anders dan een omgevingsfonds. Beide leveren geld op voor de lokale gemeenschap, maar het verschil in opbrengst is groot.
Een omgevingsfonds is een soort ‘vergoeding’ van de eigenaar van het windpark aan het dorp. Kort gezegd komt het erop neer dat de eigenaar elk jaar een paar duizend euro in een pot voor de omgeving stort. Klinkt sympathiek, maar stelt financieel weinig voor. Vaak gaat het om €0,50 tot €1 per opgewekte MWh stroom. In de praktijk levert dat zo’n €5.000 tot €15.000 per jaar op voor het hele dorp. Daar kun je iets leuks mee doen – een picknicktafel, wat bloembakken of een nieuw doel voor het trapveldje – maar eerlijk is eerlijk: dat geld is zo op.
Bij lokaal eigendom worden bewoners en bedrijven via een coöperatie mede-eigenaar van het project. Ze investeren mee en delen in de opbrengst. Een windturbine levert gemiddeld €100.000 tot €300.000 winst per jaar op. Is 50% van het project lokaal eigendom, dan blijft jaarlijks €50.000 tot €150.000 in het dorp. Dat is aanzienlijk meer dan een omgevingsfonds ooit kan bieden.
Holtenergie is een energiecoöperatie zonder winstoogmerk en bestaat volledig uit vrijwilligers. Onze winst vloeit dus niet naar aandeelhouders, maar wordt geïnvesteerd in nieuwe duurzame projecten en in sociale, culturele, educatieve of zorginitiatieven die voor Holten belangrijk zijn. Denk aan sportverenigingen, de bibliotheek, de dorpstuin, het Kulturhus of de oudheidskamer.
Samengevat
Lokaal eigendom is geen ‘bloembak’, maar een echt toekomstfonds voor Holten. De tabel hieronder zet de verschillen nog eens op een rij:
| Gebiedsfonds | Lokaal eigendom | |
|---|---|---|
| Bedrag voor Holten | €5.000 – €15.000/jaar | €50.000 – €150.000/jaar of meer |
| Winst komt terecht bij | Externe bedrijven | Holten zelf |
| Zeggenschap | Klein | Groot |
| Impact op gemeenschap | Beperkt | Structureel en toekomstgericht |
Help ons lokaal eigendom te realiseren
Word lid van Holtenergie en draag direct bij aan een duurzame toekomst voor Holten. Samen zorgen we ervoor dat de opbrengsten van windenergie in ons eigen dorp terechtkomen, in plaats van alleen bij commerciële partijen. Als lid kun je – als je dat wilt – financieel mee-investeren in projecten, maar dat hoeft niet. Alleen lid worden is al van grote waarde: hoe meer leden, hoe sterker onze stem richting overheid en initiatiefnemers. Sluit je aan en laat zien dat Holten zélf de regie wil houden over haar energie!
